Mevduat Faizi Nasıl Hesaplanır? Stopaj Dahil Net Getiri

Mevduat faizi hesaplama için önce brüt faizi bulursunuz: anapara × yıllık faiz oranı × gün sayısı ÷ 365. Ardından bu tutardan stopaj (gelir vergisi kesintisi) düşülür; kalan tutar net faiz getirinizdir. Stopaj oranı vade ve para cinsine göre değişir ve resmî kararlarla güncellenir, bu yüzden hesapta hesabın açıldığı tarihteki oran kullanılır.

Mevduat faizi hesaplama formülü

Türk lirası vadeli mevduatta bankalar faizi genellikle basit faiz yöntemiyle ve 365 gün esasıyla hesaplar. Temel adımlar şunlardır:

1. Brüt faiz = Anapara × (Yıllık faiz oranı ÷ 100) × Gün sayısı ÷ 365
2. Stopaj tutarı = Brüt faiz × Stopaj oranı
3. Net faiz = Brüt faiz − Stopaj tutarı
4. Vade sonu bakiye = Anapara + Net faiz

Bankanızın sözleşmesinde gün esası veya hesaplama yöntemi farklı belirtilmişse o hükümler geçerlidir; özellikle döviz mevduatında farklı uygulamalar görülebilir.

Adım adım örnek: 32 günlük vadeli mevduat

Aşağıdaki faiz oranı yalnızca hesap mantığını göstermek için seçilmiş örnek bir değerdir. Stopaj oranı olarak ise 6 aya kadar vadeli TL mevduata uygulanan yüzde 17,5 kullanılmıştır (ayrıntılar aşağıda).

• Anapara: 100.000 TL
• Yıllık brüt faiz oranı: yüzde 40 (örnek)
• Vade: 32 gün
• Stopaj oranı: yüzde 17,5

Hesap:

1. Brüt faiz = 100.000 × 0,40 × 32 ÷ 365 ≈ 3.506,85 TL
2. Stopaj = 3.506,85 × 0,175 ≈ 613,70 TL
3. Net faiz = 3.506,85 − 613,70 ≈ 2.893,15 TL
4. Vade sonu bakiye ≈ 102.893,15 TL

Kendi anapara, faiz, vade ve stopaj oranınızla aynı hesabı saniyeler içinde yapmak için mevduat faizi hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

Bu örnekte net getiri, yıllık yüzde 40'lık brüt oranın 32 günlük payından stopaj kadar daha düşüktür. Bankanın ilan ettiği oranın brüt olduğunu, elinize geçecek tutarın ise net olacağını unutmamak gerekir.

Farklı vadeleri nasıl karşılaştırırsınız?

32 günlük ve 92 günlük iki teklifi doğrudan oranlarına bakarak karşılaştırmak yanıltıcı olabilir; çünkü vadeler farklıdır ve stopaj oranları da vadeye göre değişebilir. En sağlıklı yol, her teklif için aynı anapara üzerinden net faizi hesaplayıp bunu yıllık bazda karşılaştırmaktır. Vade yenileme sıklığının etkisini ise aşağıdaki bileşik getiri bölümünde gösteriyoruz.

Stopaj nedir, oranı nasıl belirlenir?

Stopaj, mevduat faizi ödenirken banka tarafından kesilip doğrudan vergi dairesine yatırılan gelir vergisidir. Mevduat faizlerindeki kesinti, Gelir Vergisi Kanunu'nun geçici 67. maddesi kapsamında düzenlenir; oranlar ise Cumhurbaşkanı kararlarıyla belirlenir ve zaman zaman değiştirilir.

Stopaj oranı genellikle şu unsurlara göre farklılaşır:

• Vade uzunluğu: Kısa, orta ve uzun vadeler için ayrı oranlar uygulanabilir.
• Para cinsi: TL mevduat ile döviz mevduatı farklı oranlara tabi olabilir.
• Hesabın açılış veya yenilenme tarihi: Oran değiştiğinde, genellikle değişiklikten sonra açılan veya vadesi yenilenen hesaplara yeni oran uygulanır.

9 Temmuz 2025 tarihli ve 32951 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 10041 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'na göre, bu tarihten itibaren açılan veya vadesi yenilenen TL mevduat hesaplarında oranlar şöyledir:

• Vadesiz ve 6 aya kadar vadeli hesaplar: yüzde 17,5
• 1 yıla kadar vadeli hesaplar: yüzde 15
• 1 yıldan uzun vadeli hesaplar: yüzde 10

Bu oranlar yeni bir Cumhurbaşkanı kararıyla her zaman değişebilir; döviz mevduatı ve diğer hesap türlerinde farklı oranlar uygulanır. Hesabınıza uygulanacak oranı bankanızın vade dekontundan ve ürün bilgi formundan öğrenebilir, mevzuat ve uygulama ayrıntıları için Gelir İdaresi Başkanlığı'nın rehberlerine bakabilirsiniz. Tam mükellef gerçek kişiler için bu kapsamda kesinti yapılmış mevduat faizi çoğu durumda ayrıca beyan edilmez; kendi durumunuz için GİB rehberlerini kontrol etmeniz önerilir.

Vade yenileme ve bileşik getiri

Mevduatınızı her vade sonunda faiziyle birlikte yeniden bağlarsanız, sonraki vadede faiz yalnızca anaparaya değil, önceki dönemlerin net faizine de işler. Buna bileşik getiri denir.

Yukarıdaki örneği bir yıl boyunca aynı koşullarla tekrarladığınızı varsayalım (yılda yaklaşık 11,4 kez 32 günlük vade). Her vadede net getiri yaklaşık yüzde 2,89 olduğundan yıllık bileşik net getiri yaklaşık şöyle hesaplanır:

(1 + 0,0289)^(365 ÷ 32) − 1 ≈ yüzde 38,4

Bu sonuç, basit hesapla bulunacak net yıllık orandan (yüzde 40 × 0,825 = yüzde 33) belirgin biçimde yüksektir; çünkü sık yenilemenin bileşik etkisi stopaj kaybının bir kısmını telafi eder. Gerçekte faiz oranları her vade yenilemesinde değişebileceği için bu hesap yalnızca bir yaklaşımdır.

Nominal getiri, reel getiri ve enflasyon

Mevduattan elde ettiğiniz net faiz, nominal getiridir. Paranızın satın alma gücünün gerçekten artıp artmadığını anlamak için bu getiriyi aynı dönemdeki enflasyonla karşılaştırmak gerekir:

Reel getiri ≈ (1 + Net nominal getiri) ÷ (1 + Enflasyon) − 1

Net getiri enflasyonun altında kalırsa, hesabınızdaki TL artsa bile alım gücünüz azalmış olur. Güncel enflasyonu enflasyon oranı sayfasından takip edebilir, kendi rakamlarınızla reel getiri hesaplama aracını kullanabilirsiniz. Kavramın ayrıntısı reel getiri nedir rehberimizde.

Mevduat faizini etkileyen etkenler

• Politika faizi: Bankaların mevduata verdiği faiz, büyük ölçüde TCMB'nin para politikasından etkilenir. Ayrıntılar için politika faizi nedir yazımıza ve güncel karar için politika faizi sayfamıza bakabilirsiniz.
• Vade ve tutar: Bankalar vadeye ve yatırılan tutara göre farklı oranlar sunabilir.
• Kampanyalar: "Hoş geldin faizi" gibi kampanyalar genellikle belirli tutar ve süreyle sınırlıdır.
• Piyasa ortalaması: Bankaların TL mevduata uyguladığı ağırlıklı ortalama faizleri TCMB yayımlar; sitemizde de mevduat faizi ortalaması sayfasından izleyebilirsiniz.

Mevduat güvencesi

Bankalardaki TL, döviz ve kıymetli maden mevduatı, belirli bir limite kadar Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) güvencesindedir. Limit kişi başına ve banka başına uygulanır ve yıllık olarak güncellenebilir; güncel tutarı TMSF'nin sitesinden kontrol edebilirsiniz. Birikiminiz limitin üzerindeyse bu durumu planlamanızda dikkate almanız yararlı olur.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir.